cholera czy holera
Kiedy „cholera” staje się przekleństwem ortograficznym?
Jeśli kiedykolwiek zastanawiałeś się, czy wściekły komentarz na czacie powinien zawierać cholera czy holera, odpowiedź brzmi: tylko ta pierwsza forma istnieje w języku polskim. Dlaczego? Bo słowo to od ponad pięciu wieków konsekwentnie pisze się przez „ch” – i nie ma tu miejsca na negocjacje, nawet gdy używamy go jako emocjonalnego wykrzyknika.
Czy wiesz, że w XIX-wiecznych listach Mickiewicza pojawia się wyrażenie „a cholera go wie!” jako eufemizm zastępujący mocniejsze przekleństwa? To dowód, że nawet wielcy poeci ulegali językowym giętkościom, choć pisownię zachowali nienaganną.
Dlaczego „holera” boli bardziej niż choroba?
Błąd ortograficzny w tym przypadku to nie tylko literówka – to swoisty wirus językowy. Fonetyczna tożsamość głosek „ch” i „h” sprawia, że wielu Polaków bezwiednie popełnia ten błąd, zwłaszcza gdy wyrażenie służy do wyładowania frustracji. Przecież w pośpiechu łatwiej walnąć w klawiaturę „h” niż celować w kombinację „c” i „h”.
Czy Sienkiewicz przeklinałby poprawnie?
W „Potopie” znajdziemy zdanie: „Cholera była w tym roku sroga jak szwedzki najazd„. Pisarz celowo użył tu podwójnego znaczenia – zarazy i klęski żywiołowej. Gdyby napisał „holera„, czytelnicy mogliby pomyśleć o jakimś fantastycznym potworze z baśni, a nie o realnym zagrożeniu.
Jak wygląda „cholera” w rentgenowskim świetle etymologii?
To słowo to prawdziwy globtroter językowy: przyszło do polszczyzny z greckiego choléra przez łacinę, niosąc ze sobą znaczenie „żółtej choroby” (od koloru wymiotów podczas infekcji). Gdy w XIX w. epidemia cholery dziesiątkowała Europę, wyraz nabrał nowego, potocznego znaczenia jako przekleństwo – ale pisownia pozostała niezmieniona jak szczepionka przeciwko błędom.
Gdzie spotkamy „cholerę” poza toaletą i klątwami?
W botanice istnieje roślina o nazwie cholera lekarska, a w gwarze więziennej „cholernik” to złodziej kieszonkowy. Najciekawszy przykład pochodzi jednak z techniki: w slangu informatyków „cholera error
W tej chwili widzisz tylko 50% opracowania
by czytać dalej, podaj adres e-mail!Sprawdź również:
Dodaj komentarz jako pierwszy!