huncwot czy chuncwot

Czy ten łobuz pisze się przez „h” czy „ch”? Rozstrzygamy odwieczny spór

Gdyby język polski miał własne więzienie dla słów-przestępców, huncwot siedziałby tam za kradzież spokoju ducha purystom językowym. Poprawna forma tego określenia to wyłącznie wersja z „h” na początku, podczas gdy chuncwot to językowy kryminał, za który grozi wieczne potępienie w słownikach.

Dlaczego nawet inteligentni ludzie mylą huncwota z chuncwotem?

Winowajcą jest fonetyczny iluzjonista – w wymowie „h” na początku wyrazu brzmi jak przydechowe „ch”. To tak samo podstępne jak sam huncwot! Dodatkowo wielu piszących kieruje się fałszywą analogią do słów typu „chuligan” czy „cham”, które rzeczywiście zaczynają się od „ch”. Ale uwaga – ten łobuz językowy ma swoją własną, odrębną genealogię.

Jak rozpoznać prawdziwego huncwota w dziczy języka?

Wystarczy spojrzeć na jego korzenie. Słowo przywędrowało do Polski w XVIII wieku z niemieckiego „Hundsfott”, gubiąc po drodze niemieckie „ch” (wymawiane jak polskie „h”) i nabierając typowo sarmackiej fantazji. Gdyby zachować pierwotną pisownię, musielibyśmy pisać „chuncwot”, ale nasz język – jak sprytny huncwot – uciekł z tym „h” w siną dal.

Gdzie spotkamy huncwota w kulturze?

Ten termin to ulubieniec literackich łobuziaków. W „Zemście” Aleksandra Fredry Papkin wykrzykuje: „Huncwot, kto inaczej myśli!”. Współcześnie zaś huncwoty grasują w serialu „Rojst”, gdzie określenie to staje się językowym symbolem PRL-owskiej przekory. A w najnowszej reklamie jednego z banków animowany huncwot kradnie… literę „h” z szyldu, by udowodnić, że bez niej świat jest nudny!

Czy istnieje życie huncwota poza językowym gettem?

O tak! W krakowskim teatrze Scena STU wystawiano sztukę „Huncwot” opowiadającą o przygodach współczesnego Mefista. Wrocławska restauracja o tej samej nazwie serwuje