nie koniecznie czy niekoniecznie – razem czy osobno
Koniecznie przeczytaj: dlaczego „niekoniecznie” to językowa pułapka?
Gdyby polszczyzna miała swoje krzywe zwierciadło, niekoniecznie znalazłoby się w nim obok nie koniecznie. Ta pierwsza forma to jedyna słuszna droga, podczas gdy druga – językowy manekin testujący naszą czujność. Dlaczego? Bo w tym przypadku „nie” staje się nierozerwalną częścią przysłówka, tworząc nowe jakościowe znaczenie: „nie jest to konieczne”, „nie musi tak być”.
Czy wiesz, że… W „Panu Tadeuszu” Mickiewicza nie znajdziesz ani razu słowa „niekoniecznie”? To współczesny zdobywca językowych salonów – jeszcze w XIX wieku częściej używano omówień typu „nie jest koniecznym”. Dziś króluje w mediach społecznościowych – #niekoniecznie pojawia się średnio 47 razy na minutę w polskim internecie!
Dlaczego mózg lubi się mylić w tym miejscu?
Winowajcą jest mechanizm analogii. Gdy słyszymy „to nie koniecznie musi być prawda”, podświadomie porównujemy do konstrukcji typu „nie całkiem” czy „nie zupełnie”. Tymczasem „koniecznie” zachowuje się jak kapryśna gwiazda – w połączeniu z „nie” tworzy nową jakość znaczeniową, która domaga się łącznej pisowni. Wyobraź sobie, że zapisując to osobno, rozrywasz atom – tracisz energię znaczenia!
Filmowe wpadki i literackie perełki
W kultowej „Kilerze” Juliusza Machulskiego pada zdanie: „Panu to niekoniecznie wyszło na dobre”. Gdyby scenarzyści rozdzielili „nie” i „koniecznie”, Kiler mógłby pozwać ich o zniesławienie! Z kolei Olga Tokarczuk w „Księgach Jakubowych” mistrzowsko igra z tą formą: „Jego obecność była niekoniecznie pożądana, ale nieunikniona jak wschód słońca”.
Kiedy „nie koniecznie” przestaje być błędem?
Tylko w jednej sytuacji – gdy następuje po nim wyraźne przeciwstawienie. Na przykład: „Nie koniecznie, ale możesz przynieść wino” (gdzie „koniecznie” odnosi się do domyślnego R
W tej chwili widzisz tylko 50% opracowania
by czytać dalej, podaj adres e-mail!Sprawdź również:
Dodaj komentarz jako pierwszy!