niefajnie czy nie fajnie – razem czy osobno
Czy wiesz, że w latach 90. pewna reklama lodów użyła zwrotu „to naprawdę nie fajnie!” – i choć błąd wywołał lawinę listów do redakcji, to właśnie dzięki temu wielu Polaków zapamiętało, że poprawnie pisze się niefajnie? Językowe wpadki bywają najlepszymi nauczycielami!
Dlaczego „niefajnie” to jedyna słuszna droga?
Kiedy ktoś mówi ci, że twoje nowe tatuaże wyglądają „nie fajnie”, możesz mu odpowiedzieć, że jego pisownia wygląda jeszcze gorzej. Poprawna forma to zawsze „niefajnie”, ponieważ mamy do czynienia z przysłówkiem utworzonym od przymiotnika „fajny” z partykułą „nie”. To połączenie przypomina małżeństwo z rozsądku – od ślubu (czyli momentu powstania nowego słowa) pisze się je razem, nawet jeśli czasem się kłócą.
Czy „fajny” zawsze był taki… fajny?
Warto wiedzieć, że słowo „fajny” to językowy imigrant – przywędrowało do polszczyzny z niemieckiego „fein” (drobny, delikatny) przez gwary więzienne. Przez dekady puryści językowi uważali je za niegodne literackiej polszczyzny. Dziś, gdy „niefajnie” gości nawet w powieściach noblistów, trudno uwierzyć, że w 1933 roku czasopismo „Język Polski” nazwało je „wstrętnym barbaryzmem”.
Jak rozpoznać językowe UFO?
Błąd w pisowni często wynika z fonetycznej iluzji – słyszymy wyraźną przerwę między „nie” a „fajnie”, więc automatycznie chcemy ją zaznaczyć spacją. To tak, jakbyśmy widzieli UFO na niebie i od razu zakładali, że to musi być statek kosmitów, a nie np. dziwnie oświetlony balon meteorologiczny. Prawda jest prozaiczna: w tym przypadku żadna kosmiczna interwencja nie występuje – po prostu „nie” z przysłówkami łączymy zawsze, nawet gdy wydaje się to nienaturalne.
„Niefajnie” w dzikiej przyrodzie języka
Poszukajmy tego słowa w jego naturalnych habitatach. W serialu „Ranczo” ksiądz mówi: „Takie zachowanie to niefajnie, jak na przyszłego prezesa”. W piosence Taco Hemingwaya „Niefajnie” pada refren: „Znów mi niefajnie, chyba czas na prochy”. Nawet w powieści „Król” Szczepana Twardocha znajdziemy zdanie: „Było mu niefajnie w tej całej sytuacji”. Wszędzie tam – od wiejskiej plebanii po warszawskie kluby – słowo twardo stąpa jako nier
W tej chwili widzisz tylko 50% opracowania
by czytać dalej, podaj adres e-mail!Sprawdź również:
Dodaj komentarz jako pierwszy!