Motyw Nike – Motyw literacki

Chcesz się mniej uczyć i więcej rozumieć?
Zamień czytanie na oglądanie!
Kliknij Player materiału wideo na temat: Motyw Nike – Motyw literacki, kliknij aby zobaczyć materiał i ucz się szybciej!

Nike to grecka bogini zwycięstwa, w Rzymie zwana Wiktorią. Była opiekunką sportowców i wojowników. Przedstawiano ją jako młodą kobietę ze skrzydłami i gałązką oliwną w dłoni. Najsłynniejszą rzeźbą przedstawiającą tę boginię jest Nike z Samotraki, którą można oglądać w paryskim Luwrze.
Do tej rzeźby odwołuje się w wierszu „Nike” zawartym w tomie „Pocałunki” z roku 1926 Maria Pawlikowska-Jasnorzewska, pisząc: „Ty jesteś jak paryska Nike z Samotraki,/o miłości nieuciszona!/Choć zabita, lecz biegniesz z zapałem jednakim/wyciągając odcięte ramiona…”. Poetka podkreśla tu siłę miłości, która jest nieśmiertelna, wszystko przetrzymuje i trwa nawet wbrew logice. Podobnie Nike z Samotraki – pozbawiona twarzy i ramion nadal biegnie niestrudzenie przed siebie, niepokonana i niepokorna.
Do tej samej rzeźby odwołuje się Leopold Staff w wierszu „Nike z Samotraki”:
„W wietrznych fałdach twych wiotkich/szat słyszę muzykę/Lotu, którego nie prześcigną ptaki/
Czarująca bogini triumfu, o Nike/Co od wieków zdyszana leci z Samotraki/Pośpiech potężnych skrzydeł twych powietrze chłoszcze/Niosąc zwycięstwo…”. Nike z tego utworu to piękna, zwiewna, czarująca kobieta, bogini triumfu, która wiecznie się spieszy. Jest potężna, niesie swoim wybrańcom zwycięstwo i sławę.
Z kolei Antoni Słonimski buduje swój wiersz zatytułowany „Nike” na zasadzie kontrastu między mitologiczną boginią – potężną, straszliwą i gniewną, a jej artystycznym, okaleczonym wizerunkiem. Poeta zdecydowanie wybiera tę drugą Nike – ona jest mu bliska, utożsamia się z nią. „Ty jesteś sercu mojemu najbliższa./Głowę Twą dumną zwalono z ramion,/Ale wielkiemi bijąc skrzydłami/Płyniesz/Niesiona poezją najczystszą.” Po raz drugi mamy zatem przekonanie o nieśmiertelności Nike, o jej uporze i woli przetrwania mimo wszystko.
W inny sposób motyw Nike wykorzystuje Zbigniew Herbert w wierszu „Nike, która się waha” z tomu „Struna światła” z 1956 roku.
„Najpiękniejsza jest Nike w momencie/Kiedy się waha/Prawa ręka piękna jak rozkaz/
Opiera się o powietrze/Ale skr

Sprawdź również:

Dodaj komentarz jako pierwszy!